Cần tạo chuyển biến rõ nét trong phòng ngừa nạn mua bán người

16/11/2019, 21:37

Cần tạo chuyển biến rõ nét trong phòng ngừa nạn mua bán người - Những năm qua, nạn mua bán người, đặc biệt là mua bán phụ nữ và trẻ em ngày càng diễn ra phức tạp, hành vi mua bán người đã xâm hại đến quyền con người, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, tinh thần, tính mạng của nạn nhân, gây ảnh hưởng lớn đến tình hình an ninh trật tự và an toàn xã hội. Bởi vậy, cần tạo những chuyển biến rõ nét trong việc phòng ngừa nạn mua bán người.

Công an huyện Ðiện Biên Ðông tuyên truyền cho người dân về phòng chống tội phạm mua bán người.

Tình hình tội phạm mua bán người

Theo báo cáo của Tổ chức Lao động thế giới (ILO), trên thế giới ước tính có 40,3 triệu người là nạn nhân của mua bán người. Còn theo số liệu của UNICEF, có 5,5 triệu trẻ em bị mua bán. Tổ chức Y tế thế giới công bố mỗi năm có khoảng gần 10.000 ca ghép nội tạng trái phép có sự tham gia của các tổ chức tội phạm mua bán người.

Trả lời phóng viên, Phó Chỉ huy trưởng BÐBP tỉnh Quảng Ninh, Ðại tá Nguyễn Văn Thiềm cho biết: hiện các quy định pháp luật xử lý về tội danh mua bán người còn nhiều vướng mắc, khó xử lý trong thực tiễn. Các đối tượng mua bán người thường hoạt động trong nước hoặc nước ngoài, sử dụng khu vực biên giới làm nơi trung chuyển. Các đường dây, ổ nhóm mua bán người hoạt động có tổ chức và rất chặt chẽ, liên quan đến nhiều đối tượng đang sinh sống ở nhiều tỉnh, thành phố cho nên công tác điều tra, thu thập chứng cứ và truy bắt tội phạm gặp khó khăn.

Hiện nay, tội phạm mua bán người tiếp tục sử dụng các phương thức như không tiếp cận nạn nhân trực tiếp mà thông qua các trang mạng xã hội; không trực tiếp đi cùng mà hướng dẫn nạn nhân di chuyển đến khu vực biên giới, xuất cảnh trái phép, sau đó lừa bán vào động mại dâm, làm vợ bất hợp pháp; tìm đến phụ nữ mang thai ngoài ý muốn hoặc có hoàn cảnh kinh tế khó khăn rồi dụ dỗ đưa ra nước ngoài, nhất là Trung Quốc, sinh con sau đó bán trẻ sơ sinh cho người dân địa phương. Bên cạnh đó, còn tiềm ẩn nguy cơ mua bán người thông qua di cư trái phép, di cư lao động hoặc di cư kết hôn.

Tạo chuyển biến rõ nét trong phòng ngừa

Muốn tạo chuyển biến rõ nét trong phòng ngừa nạn mua bán người, trước hết phải từ thay đổi nhận thức, hành vi, điều đó phụ thuộc rất lớn vào công tác truyền thông, với sự tham gia tích cực của đội ngũ cán bộ cơ sở, báo cáo viên, tuyên truyền viên - những cánh tay nối dài phổ biến, giáo dục pháp luật, bà con tiếp thu, cập nhật được nhiều kiến thức, kỹ năng về phòng, chống mua bán người. Để từ đó người dân đề cao cảnh giác, không sập bẫy tội phạm. Tuy nhiên, muốn hạn chế nạn buôn bán người, cũng rất cần sự vào cuộc quyết liệt của cơ quan chức năng; và việc trừng trị nghiêm khắc hơn nữa đối với loại tội phạm này là rất cần thiết.

Ðại tá Phạm Mạnh Thường, Phó cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự (Bộ Công an) cho rằng, hiện nay một số bộ, ngành và địa phương chưa chú ý đến công tác phòng chống mua bán người; chưa thấy được nguy cơ, hậu quả do tội phạm mua bán người gây ra. Tiến độ xây dựng, hoàn thiện và trình cấp có thẩm quyền ban hành hoặc ban hành theo thẩm quyền các văn bản hướng dẫn Bộ luật Hình sự năm 2015 phần liên quan đến tội phạm mua bán người và Luật Phòng, chống mua bán người còn chậm. Công tác tuyên truyền về mua bán người ở một số nơi mang tính hình thức và chưa phù hợp từng địa bàn. Các cơ quan tố tụng tại các tỉnh, thành phố thiếu thống nhất trong việc giải quyết các vụ án. Việc trả lời ủy thác điều tra của phía nước ngoài còn chậm, ảnh hưởng đến tiến độ, thời hạn điều tra các vụ mua bán người...

Hành vi mua bán người đã xâm hại đến quyền con người, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, tinh thần, tính mạng của nạn nhân, gây ảnh hưởng lớn đến tình hình an ninh trật tự và an toàn xã hội

Ðể góp phần hạn chế các nguyên nhân phát sinh tội phạm mua bán người, các ban, ngành chức năng của T.Ư và chính quyền các địa phương cần thường xuyên phối hợp mở nhiều đợt cao điểm tiến công, trấn áp tội phạm mua bán người khu vực biên giới, hải đảo. Tăng cường tuần tra, kiểm soát, quản lý chặt chẽ khu vực biên giới, cửa khẩu và làm tốt công tác nắm tình hình địa bàn, nhằm sớm ngăn chặn hoạt động lợi dụng xuất nhập cảnh để thực hiện hành vi mua bán người. Tập trung điều tra, xác minh hoạt động của đối tượng nghi vấn tham gia đường dây mua bán người tại các địa bàn “nóng”.

Tích cực phối hợp lực lượng chức năng của nước bạn xác minh, giải cứu và tiếp nhận nạn nhân theo quy định. Ðẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến quy định của pháp luật về phòng, chống mua bán người cho nhân dân nơi biên giới, nhất là các nhóm có nguy cơ cao. Thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực phòng, chống tội phạm mua bán người, chú trọng công tác tuần tra chung khu vực hai bên biên giới.

Ngoài ra, cần tiếp tục duy trì đường dây nóng nhằm kịp thời điều tra, bắt giữ và chuyển giao đối tượng phạm tội và giải cứu nạn nhân. Tập huấn, nâng cao năng lực cho mạng lưới báo cáo viên, tuyên truyền viên, cộng tác viên tại địa phương; xây dựng các mô hình phòng ngừa hiệu quả về mua bán người; tư vấn hỗ trợ phụ nữ, trẻ em về hòa nhập cộng đồng… Triển khai thực hiện có hiệu quả các công ước, nghị định thư về phòng ngừa, trấn áp và trừng trị tội phạm mua bán người, nhất là phụ nữ và trẻ em. Thực hiện các hiệp định, văn bản hợp tác song phương giữa Việt Nam với Cam-pu-chia, Lào, Thái-lan, Trung Quốc và Vương quốc Anh về mua bán người.

Bá Nam - Đức Anh - Lê Hà

Bình luận